Poniżej znajdziesz zasady, tabelę do zapamiętania, listę typowych błędów i 36 zdań do przećwiczenia z kluczem odpowiedzi.

Fundament: rzeczowniki policzalne i niepoliczalne

Wybór między much i many nie zależy od tego, czy zdanie jest „duże" czy „małe". Zależy od typu rzeczownika. Jeśli chcesz uporządkować podstawy, zajrzyj też do naszego poradnika gramatyki angielskiej.

Policzalne (countable) – można je policzyć na sztuki, mają liczbę mnogą: one book – two books, a car – cars, a friend – friends, an apple – apples

Niepoliczalne (uncountable) – nie mają liczby mnogiej, traktujemy je jak masę lub pojęcie: water, time, money, bread, air, music

Uwaga na słowa, które w polskim są policzalne, a w angielskim nie. To źródło większości błędów:

Angielski (niepoliczalny)Polski (policzalny)
informationinformacje
advicerady
moneypieniądze
newswiadomości
furnituremeble
luggage / baggagebagaże
homeworkzadania domowe
breadpieczywo, bułki
hairwłosy
workprace
trafficsamochody na drodze
progresspostępy

Dlatego: much information, much advice, much money – nigdy many informations.

Jeśli chcesz policzyć takie rzeczowniki, używasz „opakowania": a piece of information, a piece of advice, two slices of bread, a bottle of water

Tabela porównawcza

SłowoZ czym łączymyGdzie występuje najczęściejPrzykład
somepoliczalne mnogie + niepoliczalnezdania twierdzące, oferty i prośbyI bought some apples. / Would you like some tea?
anypoliczalne mnogie + niepoliczalnepytania i przeczeniaDo you have any apples? / There isn't any milk.
muchtylko niepoliczalnepytania i przeczeniaHow much time do we have? / I don't have much money.
manytylko policzalne mnogiepytania, przeczenia, także twierdzeniaHow many people came? / Many students agree.
a lot of / lots ofpoliczalne i niepoliczalnezdania twierdzące (ale też pytania i przeczenia)She has a lot of friends. / a lot of money

Some – „trochę, kilka, jakieś"

Używamy w zdaniach twierdzących, kiedy nie precyzujemy ilości:

  • There are some letters for you.
  • I need some help.

W polskim tłumaczeniu some często w ogóle nie widać: I bought some milk to po prostu „Kupiłam mleko".

Wyjątek, o którym warto pamiętać: some pojawia się w pytaniach, gdy coś proponujemy albo o coś prosimy. Spodziewamy się wtedy odpowiedzi „tak".

  • Would you like some cake? (oferta)
  • Can I have some water, please? (prośba)

Any – „jakikolwiek, trochę, żaden"

Podstawowe zastosowanie: pytania i przeczenia.

  • Is there any sugar left?
  • We don't have any plans for the weekend.

Any w zdaniu twierdzącym też jest poprawne – wtedy znaczy „jakikolwiek, dowolny":

  • You can take any bus – they all go to the centre.
  • Come any time you want.

Zwróć też uwagę na konstrukcje z no: zamiast I don't have any money można powiedzieć I have no money. Znaczenie to samo, forma bardziej stanowcza.

Much / Many – „dużo, ile"

Podział jest mechaniczny:

  • much + niepoliczalne: much time, much money, much information
  • many + policzalne mnogie: many books, many people, many times

Najczęściej w pytaniach i przeczeniach:

  • How much does it cost?
  • How many brothers do you have?
  • I didn't eat much breakfast.
  • There weren't many cars on the road.

W zdaniach twierdzących many brzmi naturalnie, zwłaszcza w stylu formalnym (Many people believe that…). Samo much w twierdzeniu jest już rzadkie i bardzo książkowe – w mowie potocznej powiemy raczej a lot of.

Bez problemu natomiast używamy: too much / too many (za dużo), so much / so many (tak dużo), as much as / as many as.(tak dużo jak)

  • There's too much salt in this soup.
  • I have so many things to do!

A lot of / lots of – bezpieczna opcja

A lot of i lots of pasują do obu typów rzeczowników i brzmią naturalnie w zdaniach twierdzących. Jeśli się wahasz, to zwykle dobry wybór.

  • He drinks a lot of coffee. (niepoliczalne)
  • She has a lot of ideas. (policzalne)
  • Lots of people were waiting outside. (bardziej potocznie)

Pułapka: jeśli po a lot nie ma rzeczownika, nie dodajemy of.

  • I like football a lot. ✔
  • I like football a lot of. ✘

W stylu formalnym zamiast a lot of pojawią się: plenty of, a great deal of (z niepoliczalnymi), a large number of (z policzalnymi).

Pięć błędów, które słyszę najczęściej

  1. I have many money. → much money / a lot of money (money jest niepoliczalne)
  2. How many time do you need? → How much time
  3. She gave me many informations. → a lot of information
  4. I don't have some free time. → any free time (przeczenie = any)
  5. Many of people think so. → many people (many of tylko przed the / my / these: many of my friends)

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1. Some czy any?

  1. Is there ______ milk in the fridge?
  2. I need ______ help with this exercise.
  3. We don't have ______ time before the train leaves.
  4. Would you like ______ coffee?
  5. She didn't buy ______ new shoes.
  6. There are ______ interesting books on that shelf.
  7. Have you got ______ questions?
  8. Can I have ______ water, please?
  9. You can choose ______ colour you like – they're all the same price.
  10. I've got ______ good news for you!

Ćwiczenie 2. Much czy many?

  1. How ______ sugar do you take in your tea?
  2. There aren't ______ people at the bus stop.
  3. I don't have ______ money at the moment.
  4. How ______ times have you seen this film?
  5. We didn't get ______ information from them.
  6. There is too ______ noise in this room.
  7. She has so ______ friends!
  8. There isn't ______ traffic today.
  9. How ______ languages does he speak?
  10. I don't drink ______ coffee in the evening.

Ćwiczenie 3. Znajdź i popraw błąd

  1. I have many money in my wallet.
  2. There are much cars in the street.
  3. She gave me a lot informations about the course.
  4. How many time do you need?
  5. I don't have some free time this week.
  6. We haven't got many bread for breakfast.
  7. He likes football a lot of.
  8. Many of people think it's easy.
  9. I need an advice.
  10. How much students are in your class?

Ćwiczenie 4. Przetłumacz na angielski

  1. Nie mam dużo czasu.
  2. Czy jest jakiś cukier?
  3. Kupiłem trochę owoców.
  4. Ile osób przyszło?
  5. Mam dużo pracy.
  6. Możesz wziąć dowolny długopis.

Klucz odpowiedzi

Pokaż odpowiedzi — Ćwiczenie 1
  1. any (pytanie)
  2. some (twierdzenie)
  3. any (przeczenie)
  4. some (oferta)
  5. any (przeczenie)
  6. some
  7. any
  8. some (prośba)
  9. any (= dowolny)
  10. some (news jest niepoliczalne)
Pokaż odpowiedzi — Ćwiczenie 2
  1. much (sugar – niepoliczalne)
  2. many (people)
  3. much (money)
  4. many (times – policzalne)
  5. much (information)
  6. much (noise)
  7. many (friends)
  8. much (traffic)
  9. many (languages)
  10. much (coffee)
Pokaż odpowiedzi — Ćwiczenie 3
  1. I have much / a lot of money in my wallet.
  2. There are many / a lot of cars in the street.
  3. She gave me a lot of information about the course.
  4. How much time do you need?
  5. I don't have any free time this week.
  6. We haven't got much bread for breakfast.
  7. He likes football a lot.
  8. Many people think it's easy.
  9. I need some advice (albo: a piece of advice).
  10. How many students are in your class?
Pokaż odpowiedzi — Ćwiczenie 4
  1. I don't have much time. (albo: I haven't got much time.)
  2. Is there any sugar?
  3. I bought some fruit.
  4. How many people came?
  5. I have a lot of work.
  6. You can take any pen.

Podsumowanie w trzech krokach

  1. Sprawdź, czy rzeczownik jest policzalny czy niepoliczalny.
  2. Sprawdź typ zdania: twierdzenie → some, pytanie/przeczenie → any.
  3. Przy „dużo": niepoliczalne → much, policzalne → many, a w zdaniu twierdzącym najbezpieczniej a lot of.

Jeśli chcesz przećwiczyć to na żywo i z kimś, kto od razu wyłapie twoje nawyki językowe, zajrzyj do naszej bazy nauczycieli i wybierz korepetytora dopasowanego do twojego poziomu. Nie wiesz, na jakim etapie jesteś? Zacznij od testu poziomującego – zajmie kilka minut i pokaże, nad czym warto pracować w pierwszej kolejności.

Najczęstsze pytania

Much czy many?

Much łączymy z rzeczownikami niepoliczalnymi (much time, much money), a many z policzalnymi w liczbie mnogiej (many books, many people).

Kiedy some, a kiedy any?

Some stosujemy w zdaniach twierdzących oraz w ofertach i prośbach, a any w pytaniach i przeczeniach. W zdaniu twierdzącym any znaczy „dowolny”.

Czy „a lot of” pasuje zawsze?

A lot of łączy się z oboma typami rzeczowników i brzmi naturalnie w zdaniach twierdzących. Bez rzeczownika po nim nie dodajemy of: I like it a lot.

Masz opinię o tym materiale?

Napisz krótko, co było pomocne albo co warto poprawić.

Dodaj swoją opinię